Gaziantep’teki Zencirli Bedesten’in “Kara Basamak” ismiyle anılmasının ardındaki kanlı 1791 tarihli infaz anlatısı ve tarihsel gerçekler.
Gaziantep’in tarihi çarşı bölgesinde yer alan ve günümüzde Zencirli Bedesten olarak bilinen yapı, kentin sözlü tarihinde “Gara Basambak” ismiyle anılıyor. Yapının isminin kökenine dair iki farklı görüş bulunurken, bu iddialardan biri 18. yüzyılın sonuna dayanan tarihi bir infaz anlatısına işaret ediyor.
Bazı kaynaklar yapının ismini, 1960’lı yıllarda Eskisaray Caddesi girişinde bulunan büyük siyah bazalt taş basamaklara bağlıyor. Ancak geleneksel mimaride siyah taşın çok yaygın kullanılması, ismin kaynağı konusunda daha derin bir anlatıyı ön plana çıkarıyor.
Sözlü tarihe göre ismin kökeni, 1791 yılında şehre gelen Daltaban Mehmet Paşa dönemindeki olaylara dayanıyor. Paşanın, halk üzerinde kurduğu baskı ve gerçekleştirdiği infazlar nedeniyle o dönemde basamaklardan kan aktığı iddia ediliyor. Halkın bu zulme karşı ayaklanarak Paşa’nın adamlarını etkisiz hale getirdiği ve Paşa’nın şehirden kaçtığı biliniyor.
Halk arasında “Zalımın binası olmaz” söylemiyle Paşa’nın yaptırdığı yapıların yıkıldığı aktarılıyor. Günümüzde tarihi dokusunu koruyan yapı, hem mimari kimliğiyle hem de bu trajik geçmişe dair rivayetlerle kentin hafızasındaki yerini korumaya devam ediyor.
Yorum Yap